Anadolu’da kavun, şalgam ve evelik yaprağıyla dolma yapılıyor
Yöresel tarifler arasında Bayburt’un lor dolması, Sivas’ın salatalık kurusu dolması ve saray mutfağından kavun dolması bulunuyor.
20 Kasım 2026, 01:42 · 1 dk okuma

Dolma denince akla çoğunlukla biber, kabak ve asma yaprağı gelse de Anadolu’nun yöresel mutfaklarında kavun, ayva, şalgam ve ekmek gibi malzemelerle hazırlanan tarifler de bulunuyor. Osmanlı mutfağı üzerine çalışan Priscilla Mary Işın, Osmanlıların doldurma fikrine neredeyse takıntılı olduğunu söylüyor.
Bayburt’un lor dolmasında evelik yapraklarına lor peyniri, kaymak ve bulgurdan oluşan harç sarılıyor. Sütle pişirilen yemeğin üzerine fırından çıktıktan sonra eritilmiş tereyağı dökülüyor; lor dolması 2017’de coğrafi işaretle tescillendi.
Bartın’da ispit yaprakları mısır unlu harçla doldurulup ev yoğurduyla servis ediliyor. Batı Karadeniz’de karalahana mancar adıyla anılıyor; Zonguldak’ta mancar sarması salçalı sosla hazırlanıyor.
Manisa ve Isparta mutfaklarında ebegümeci yapraklarıyla sarma yapılıyor. Yapraklar sarılmadan önce kaynar suda yumuşatılıyor; yemek Balkanlarda da biliniyor ve Bosna Hersek’te patates püresiyle yoğurt eşliğinde sunuluyor.
Sivas salatalık dolması taze salatalıktan değil, yörede “salata kurusu” veya “salata kurutması” denilen malzemeden yapılıyor. Diyarbakır’ın coğrafi işaretli kuru dolmasında kurutulmuş patlıcan ve biber, Karacadağ pirinci ve Karakaş ırkı koyunlardan elde edilen kuzu kıyması kullanılıyor; ekşiliğini sumak suyu veriyor.
Şalgam dolmasında sebze oyulmuyor: Haşlanan şalgam dilimlerinin arasına kıymalı köfte konuyor ve yemek salçalı suda pişiriliyor. Malatya ve Elazığ’da farklı tarifleri bulunan soğan dolmaları ise bazı mutfaklarda tencerenin dibine diziliyor ve diğer dolmalarla sumaklı suda birlikte pişiriliyor.
Saray mutfağından gelen kavun dolmasında içi oyulan kavun; kıyma, pirinç, badem, çam fıstığı ve kuş üzümüyle doldurulup fırında pişiriliyor. Tatlı ve tuzluyu buluşturan tarif uzun süre unutulmaya yüz tutmuştu.
Ayva dolmasının iki farklı yorumu bulunuyor. Şekerli tarifte ayva; pirinç ve kuş üzümüyle dolduruluyor, harç kişniş, tarçın ve şekerle tatlandırılıyor.

